مقالات   

ضرورت توجه به توسعه مضاف در تاريخ انديشه توسعه در نيم قرن گذشته ابتدا به توسعه به عنوان يك امر مطلق نگريسته مي‌شد، اما پس از آن توسعه مضاف نيز جاي خود را پيدا كرد و ضرورت خود را به كرسي نشاند. منظور از توسعه مضاف، توسعه سياسي، توسعه اجتماعي، توسعه فرهنگي و از اين دست است. در اين باره كه چرا چنين صفاتي براي امر توسعه در نظر گرفته شد، مي‌توان به 3 رويكرد اشاره نمود ...

نقش مهندسي فرهنگي در كاهش آسيب‌هاي اجتماعي يكي از موضوعـاتي كه امـــروزه تــوجـــه بسياري از انديشمندان، عالمان علوم اجتماعي و سيـــــاسـتمداران و متخصصان حوزه مسايل فرهنگي را به خود جلب كرده است مسئله چالش‌ها و آسيب‌هاي فرهنگي در جوامع معاصر است. زدودن اين آسيب‌ها و رفع اين چالش‌ها از ساحت جامعه و برچيدن بساط آن، كاري مشكل است كه در مهندسي فرهنگي جامعه بايد با عزمي راسخ و استوار در اين مسير گام‌ برداشت .

طراحي مباني نظام ارزيابي عملكرد سازمان‌هاي فرهنگي جايگاه و اهميت سازمان‌هاي فرهنگي، مباحث متعددي را در خصوص ساماندهي، سياست گذاري، و برنامه‌ريزي آنها مطرح ساخته است، در عين حال، ارزيابي عملكرد سازمان‌هاي فرهنگي تا حدودي مورد بي‌مهري قرار گرفته است. در واقع، تاكنون علاقه وافري جهت ايجاد ساختارها، و تدوين مقررات، و برنامه‌ريزي در اين حوزه وجود داشته است، ولي اقدامي جامع و نظام‌مند جهت ارزيابي عملكرد سازمان‌هاي مرتبط صورت نگرفته و ابهامات زيادي در مورد نتايج عملكرد و ريشه‌يابي مشكلات آنان وجود دارد.

چالش‌هاي پيش روي فعاليت‌هاي فرهنگي دستگاه‌ها و نهادهاي دولتي فرهنگي در اين مقاله، به بحث در چالش‌ها و نقطه ضعف‌هاي موجود در بخش فعاليت‌هاي فرهنگي و دولتي پرداخته شده است كه برخي از اين موراد شامل ناتواني سازمان‌هاي متصدي امور فرهنگي در تأمين مالي خود و عدم وجود رابطه ارگانيك ميان سازمان‌هاي موجود در اين زمينه و موازي‌كاري‌ها، مي‌شوند.

درآمدي بر مفهوم فرهنگ ما در جامعه اسلامي و به خصوص جامعه‌اي فرهنگي زندگي مي‌كنيم. توجه به مديريت فرهنگ و ساماندهي اوضاع فرهنگي كشور دغدغه اصلي رهبر انقلاب، رئيس جمهور، شوراي‎عالي انقلاب فرهنگي و بسياري از نهادهايي هست كه در اين عرصه خدمت مي‎كنند.

مهندسي فرهنگي محصول محور در دهه‌هاي اخير شاهد تغييرات عمده‌اي در ذائقه فرهنگي مردم در كشورهاي مختلف هستيم. اگر در دوره‌هاي گذشته فرهنگ پديده‌اي عالي و در انحصار قشر خاصي از جامعه به‌عنوان فرهيختگان تعريف مي‌شد، اكنون فرهنگ به پديده‌اي فراگير و در اختيار توده‌هاي مردم تبديل شده است.

فرهنگ هويت ملي و هويت ديني هر جامعه‌اي با توجه به ويژگي‌هاي قومي و با اجماع بر اين ويژگي‌ها به يك فرهنگ دست مي‌يابد. در اين زنجير به هم پيوسته، مطمئناً شناخت و تعريف كوچكترين جزء اين اجزاء، كه عنصر فرهنگي ناميده مي‌شوند، باعث مي‌گردد ما با يك مجموعه‌ فرهنگي غني با كمترين تعارض روبرو شويم و بالطبع اهميت و تأثير اين مجموعه‌ي فرهنگي كه عناصرش با توجه به كاركرد آن مورد تجزيه و تحليل قرار گرفته، ما را در تمام ابعاد توسعه اعم از اقتصادي، صنعتي، سياسي و ... ياري‌ مي‌رساند.

نگرشي بر ابعد برنامه ريزي مهندسي فرهنگي شناخت مقوله فرهنگ و گرايش‌هاي فرهنگي، نقاط ضعف فرهنگي، ترسيم حد مطلوب فرهنگ، تنقيح قوانين و مقررات فرهنگي موجود و احياناً اصلاح آنها يا تدوين قوانين فرهنگي جديد، پاي‌بندي كامل و دقيق به مقررات قانوني فرهنگي، بازنگري در قوانين موجود فرهنگي از نظر قطعيت اجرا و حتميت ضمانت اجرا، از اقدامات اساسي و مهمي است كه به منظور حراست از هويت فرهنگ ملي و ديني كشور ضروري مي‌نمايد. به خصوص اینکه امروزه بحث تنوع فرهنگی به صورت جدی در تمام محافل علمی و سیاست گذار جهان مطرح شده و بسياري از سازمانهاي جهاني از جمله يونسكو در اين بحث ورود پيدا كرده اند...

ضرورت رصد فرهنگي پيـرو رهنمـودهاي مقام معظم رهبري در چنـد سـال اخير درباره ضرورت مهندسي فـرهنـگي جـامعه در ديدار با اعضـاي شوراي عالي انقلاب فرهنگي، شاهد شكل گيري فضـاي جـديـدي در حـوزه فـرهنـگ هستيم؛ كه نيـازمند كنـكاش و مـطالعه فراواني است. فــرهنــگ بـه عنــوان پايدارترين حوزه اجتماع، شكل و ماهيت حركت جامعه را مشخص مي‌نمايد و رصد عوامل شكل دهنده به فرهنگ، هويت فرد و جامعه به عنوان منشاء رشد و تعالي يا سقوط اجتماع انساني يكي از گامهاي اساسي در مهندسي فرهنگي جامعه به حساب مي‌آيد...

درآمدي بر مهندسي فرهنگي التفات مقام معظم رهبري نسبت به مقوله فرهنگ از بيانات و لابه‌لاي سخنان ايشان همواره به خوبي ملموس و مشهود است و حكايت از اهميت مسئله فرهنگ در آينده و سرنوشت جامعه اسلامي دارد. جامعه اسلامي ايران جامعه‌ايست كه فرهنگ سالم و صحيح اسلامي و انساني در تمامي مراتب و روابط اجتماعي آن از محوريت ويژه‌ايي همواره برخوردار است به همين دليل يكي از دغدغه‌هاي مهم و مورد توجه مسؤولان نظام، انديشمندان و متفكران و محققان جامعه اسلامي بوده است. با نگاهي به آثار و متون بر جامانده در اين كشور شاهد آن هستيم كه بزرگان و اركان عرصه علم و انديشه و ايمان پيوسته تمامي توان علمي و قلمي خويش را بكار مي‌گرفته‌اند تا جامعه زمان خويش را مصلح وار به سر منزل مقصود كه همان رشد و تعالي و حركت به سوي مبدأ هستي و سرمنشأ كمال و منتهاي آمال هست رهنمون سازند به همين خاطر در آثار خود فرهنگ به معناي تمامي اصول اخلاقي و انساني را محور و كانون توجهات خود قرار مي‌دادند...